zondag 10 juni 2018

Ladislav Klima – Het lijden van vorst Sternenhoch

Ladislav Klíma (1878-1928) was een Tsjechische filosoof en schrijver. Hij was een bijzonder mens. Hij kwam uit een welvarend Boheems milieu, maar leefde zijn volwassen leven grotendeels in armoede. In 1894 overleed zijn moeder aan de tyfus. Vanaf dat jaar, hij zat nog op het gymnasium, gedroeg hij zich steeds opstandiger en weigerde zich nog langer bloot te stellen aan de burgerlijke idioterie. Zijn leven en zijn filosofie zijn in gelijke mate vreemd. Kees Mercks noemt hem in zijn nawoord een van de meeste bizarre figuren uit de Tsjechische cultuur.

Auke Hulst – Motel songs


Auke Hulst lijkt in ieder nieuw boek een ander genre te willen uitproberen. ‘Slaap zacht, Johnny Idaho’ speelt in de nabije toekomst en kun je bestempelen als sciencefiction. ‘Kinderen van het ruige land’ is sterk autobiografisch en vertelt het verhaal van een jongen die samen met zijn broer opgroeit op het platteland. De vader is dood, de moeder is vaak afwezig. In ‘Motel songs’ mengt Auke Hulst in één boek reisverhalen, essays over overleden helden en herinneringen aan zijn vader. Bovendien bevat het boek de songteksten van de nummers die hij onderweg opnam, de cd wordt meegeleverd bij het boek.

vrijdag 8 juni 2018

Ali Smith – Autumn

Ali Smith is een beroemde schrijfster uit Schotland. Zij schrijft romans, toneel en korte verhalen. ‘Autumn’ is een roman uit 2016. Het is het eerste boek in een reeks. Erna volgden ‘Winter’ en ‘Spring’. Ik heb zo’n vermoeden dat haar volgende boek ‘Summer’ zal heten. ‘Autumn’ stond op de shortlist voor de Man Booker Prize 2017. Het boek kreeg alom lovende recensies. In het Parool stond te lezen: ‘Een caleidoscopisch, uitdagend en stilistisch virtuoos boek’. Je kunt het ook overdrijven.

woensdag 6 juni 2018

Pieter Waterdrinker – Tsjaikovskistraat 40


Pieter Waterdrinker verweet de Nederlandse pers nogal eens zijn boeken te negeren. Bij ‘Tsjaikovskistraat 40’ is dat beslist niet het geval. Naast dat het goed verkoopt, kreeg het boek uit 2017 lovende recensies. Op de kaft staat dat het een autobiografische vertelling uit Rusland is. Onder de titel op pagina drie heet het een roman. In het boek schrijft Waterdrinker dat hij de fictie voorbij is.

zondag 3 juni 2018

Martijn Neggers – Spoetnik

Ik zag Martijn Neggers voorlezen bij het literair podium Frontaal en wilde onmiddellijk ‘Spoetnik’ lezen. In het boek verhuist Joris van de Werff vanuit Amsterdam naar de Spoetnikstraat in Helmond. Als maatschappijleerdocent kwam hij nergens aan de slag, behalve op het Carolus Borromeuscollege in Helmond. Wanneer hij vlak na zijn verhuizing als enige in de negen-huizen-tellende straat de postcodeloterij wint is zijn isolement compleet.

maandag 28 mei 2018

Jolande Withuis - Raadselvader

De vader van Jolande Withuis is Berry Withuis. Hij was overtuigd communist en fanatiek schaakliefhebber. Hij kwam uit Zutphen en groeide op in een gereformeerd gezin. Hij trouwde in 1948 met Jennie. Een jaar later werd Jolande geboren. Zijn communistische overtuiging leidde tot een breuk met zijn familie. Het gezin verhuisde naar Amsterdam. Jolande werd volgens communistische principes opgevoed. Er werd afstand genomen van allerlei burgerlijke gewoontes, zoals emotionele bindingen. ‘Raadselvader’ gaat over deze merkwaardige vader én over het trauma dat zijn opvoeding bij de dochter veroorzaakte.

zaterdag 26 mei 2018

Philipp Blom – The Vertigo Years

De ondertitel van ‘The Vertigo Years’ luidt ‘Change and culture in the West, 1900-1914’. De periode rond 1900 wordt gezien als een tijd van grote maatschappelijke veranderingen. Er is veel over geschreven. Boeiend zijn enerzijds de overeenkomsten met onze tijd. Anderzijds besef je bij het lezen van ‘The Vertigo Years’ dat onze tijd vooral gekenmerkt wordt door stabiliteit.

maandag 21 mei 2018

Radna Fabias – Habitus


Radna Fabias won met ‘Habitus’ de C. Buddingh’-prijs 2018. Dit is dé prijs voor het beste poëziedebuut van het afgelopen jaar. Op 31 mei 2018 werd tijdens Poetry International de prijs uitgereikt.

zondag 20 mei 2018

Judith Visser - Zondagskind

Judith Visser staat bekend als schrijver van thrillers en boeken voor pubers (Young Adult). ‘Zondagskind’ is een ander boek. Het vertelt het verhaal van Jasmijn Vink, een meisje dat zich altijd anders voelde dan andere kinderen en er pas bij volwassen worden achter komt dat zij Asperger, een vorm van autisme, heeft. Visser vertelt het verhaal chronologisch en volledig vanuit de wereld van Jasmijn. Na bijna vijfhonderd pagina’s ben je als lezer onderdeel van deze wereld geworden. Je begrijpt wat het is om zo te leven. Het boek is sterk autobiografisch en speelt zich grotendeels af op Rotterdam-Zuid, in de jaren tachtig en negentig.

maandag 14 mei 2018

Onverwachte ontmoetingen

Het poëzietijdschrift Awater vraagt voor ieder nummer aan een striptekenaar om een gedicht te verstrippen. Dit heeft prachtige resultaten opgeleverd. Deze zijn nu gebundeld in het mooi voorgegeven ‘Onverwachte ontmoetingen’.

zondag 13 mei 2018

Liesbeth Mende – Koffie, Vaders en Konijnen

Het schrijven van zeer korte verhalen is niet eenvoudig. Juist door de bondigheid moet ieder woord nauwkeurig afgewogen worden. Het is bijna poëzie. Schrijvers die hier zeer goed in zijn, zijn bijvoorbeeld A.L. Snijders en Armando. Beiden hanteren een verschillende vorm. A.L. Snijders vertelt heel precies kleine persoonlijke verhalen, die vaak een universele ondertoon hebben. Bij Armando hangt er vaak een dreiging in de lucht. Hij suggereert heel veel, zonder iets precies te benoemen. Bij beiden schuilt in de beknoptheid hun kracht.

donderdag 10 mei 2018

Karin de Roos - Dubio

‘Dubio’ is het romandebuut van historica Karin de Roos. Het verhaal speelt zich grotendeels af in Flardinga, zoals Vlaardingen duizend jaar geleden heette. Een kleiner deel van het boek speelt in onze tijd.

zondag 6 mei 2018

F. Starik – Moeder doen

Na het succes van ‘Ma’ van Hugo Borst en de daarop volgende discussie staat het onderwerp ouderenzorg volop in de belangstelling. De onlangs overleden F. Starik schreef in 2013 een boek over zijn dementerende moeder, waarin naast zijn wanhoop, misstanden in de ouderenzorg een onderwerp is.

vrijdag 4 mei 2018

Stefan van Hoek – Wat een lelijk kind ben jij

Afgelopen zondag presenteerde uitgeverij Douane de verhalenbundel van Stefan van Hoek. ‘Wat een lelijk kind ben jij’ bevat verhalen die hij eerder schreef voor Stadslog Rotterdam. De hoofdpersoon in alle verhalen is Stefan zelf of zijn alter ego de eenzame man. Hij mijdt zijn medemensen en aanschouwt met verbazing en verachting zijn soortgenoten. Hij weet zich tussen de verveling en katers door ook te amuseren. Hij maakt ons hier in deze verhalen deelgenoot van. De drank is in de verhalen van Stefan nooit ver weg. Het is geen wonder dat de boekpresentatie plaats vond in café Voorheen Voigt.

woensdag 2 mei 2018

L.H. Wiener – Fallen leaves

L.H. Wiener is een van de weinige schrijvers waarbij alles wat hij publiceert het lezen meer dan waard is. ‘Fallen leaves’ bevat zo’n 550 pagina’s brieven van hem in de periode 1966-2016. Wiener schreef veel brieven. In het schrijfmachinetijdperk maakte hij kopieën van al de brieven die hij schreef. Zijn archief is op orde. De hier gepubliceerde keuze is slechts een klein gedeelte van het totaal aan Wiener-brieven.

vrijdag 27 april 2018

Bertram Koeleman – Het wikkelhart

Twee dagen na het uitlezen van ‘Het wikkelhart’ weet ik nog niet goed wat ik van het boek vind. Of beter gezegd, wat ik vind van de hoofdpersoon Dominic, afgekort Dom. Het verhaal wordt verteld vanuit zijn gezichtspunt. Of hij hiermee de werkelijkheid weergeeft weet je niet. Als lezer ben je voortdurend in onzekerheid over de betrouwbaarheid van wat hij meemaakt. Dit brengt een onrust teweeg en maakt hem meteen hoogst interessant.

donderdag 19 april 2018

Bohumil Hrabal – Zwaarbewaakte treinen

De novelle ‘Zwaarbewaakte treinen’ is het eerste werk van Hrabal dat in Nederlandse vertaling verscheen. Hij schreef het verhaal in 1965. Twee jaar later was deze uitgave er.

maandag 16 april 2018

Marc van der Holst - Dembrandt

Marc van der Holst is striptekenaar en muzikant. Iedere week schrijft hij voor de Volkskrant een tekst: een kort verhaal, een absurde beschouwing of iets wat in geen categorie te plaatsen is. Deze stukjes heeft hij gebundeld in Dembrandt.

donderdag 12 april 2018

Herman Brusselmans – Hij schreef te weinig boeken

Herman Brusselmans schrijft elk jaar minstens twee boeken. Zelf vindt hij dat niet veel. Vorig jaar verscheen onder de grappige titel ‘Hij schreef te weinig boeken’ zijn vijfenzeventigste boek. Het is een dikkerd van meer dan 800 pagina’s.

zondag 8 april 2018

Marieke Lucas Rijneveld – Kalfsvlies

Vanwege haar optreden bij Woordnacht op 14 april, waar ik haar mag interviewen,  heb ik het poëziedebuut van Marieke Lucas Rijneveld opnieuw gelezen, nu van kaft tot kaft. Vanzelf lees je ‘Kalfvlies’ met ‘De avond is ongemak’ in gedachten. Dezelfde thema’s zie je in beide boeken terug.

maandag 2 april 2018

Catherine Lacey – De Antwoorden

De achterflap van de Nederlandse vertaling van ‘The Answers’ staat vol jubelende citaten uit Amerikaanse recensies. Door de Nederlandse pers werd het boek ook vooral positief ontvangen. Na honderd pagina’s vroeg ik mij af waarom. Het verhaal wordt verteld door de ogen van Mary Parsons en speelt in New York. Zij zit op een dood punt in haar leven, heeft een vervelend baantje en kampt met schulden. Zij  heeft geen contact met haar familie en haar enige vriendin is een ongelooflijke zweefteef, maar toch lief voor haar.

vrijdag 23 maart 2018

Peter Zantingh – Na Mattias

‘Na Mattias’ gaat over de jongeman Mattias. Hij is er niet meer en komt zelf ook niet aan het woord; wel spreken de mensen uit zijn omgeving over hem. Waarom en hoe Mattias verdwenen is – al snel is duidelijk dat hij dood is – lees je pas aan het eind van het boek. Je voelt in de voorafgaande verhalen dat hem een ramp is overkomen.

maandag 19 maart 2018

Bohumil Hrabal - Gekortwiekt

In de korte roman ‘Gekortwiekt’ wordt alles korter. Nadat de sensuele vrouw van bierbrouwer Francin haar rok heeft ingekort en veel bekijks krijgt in het dorp roept de dokter uit: “Alles wordt korter vandaag de dag en ik zie daar nog geen einde aan komen. Dus, meneer de rentmeester, we gaan ook de arbeidstijd verkorten… De afstanden tussen de kasteleins maken we korter door ze met de auto te bezoeken.”

woensdag 14 maart 2018

Herman Brusselmans – Feest bij de familie van de Velde

Dit zesenzeventigste boek van Brusselmans verschilt qua stijl en sfeer nauwelijks van veel van zijn eerdere werk. Het is absurd, grof en om te lachen. Het verhaal begint bij het feest van de vijfentachtigjarige Mest van der Velde.

dinsdag 13 maart 2018

Bohumil Hrabal – Lieve Dubenka

Hrabal is een van de meest bekende Tsjechische schrijvers, en hij is zeker de meest merkwaardige. Hij werd toevallig schrijver. In 1952 werkte hij bij de Poldi-Hoogovens in Kladno. Hij kreeg een stuk ijzer tegen zijn hoofd. “Hij leed daardoor niet alleen aan barstende hoofdpijnen en aanvallen van ‘gekte’, die hij met veel medicijnen en drank trachtte te onderdrukken, maar het lijkt ook aannemelijk dat hierdoor zijn schrijverschap in hem werd getriggerd.” Bovendien kreeg hij na het ongeval een uitkering en had hij alle tijd om te schrijven.

maandag 12 maart 2018

Gerbrand Bakker – Rotgrond bestaat niet

Omdat het Boekenweekthema natuur is verschijnen er veel boeken over dit onderwerp. Gerbrand Bakker schrijft veel over natuur. Niet verwonderlijk dat ‘Rotgrond bestaat niet’ nu verschijnt. De bundel gaat onder meer over zijn werk als tuinman, het verdwijnen van soorten, het vermeende gevoelsleven van bomen en de afwegingen om weer een hond te nemen.

zaterdag 10 maart 2018

Jan Terlouw - Natuurlijk

In de Boekenweek is er naast een Boekenweekgeschenk altijd een Boekenweekessay. Dit essay moet aansluiten bij het thema. Dit jaar is dit natuur. Jan Terlouw is een logische keuze. Hij zet zich in voor duurzaamheid en is een bekende en geliefde Nederlander. Helaas is het boekje geen essay. Er wordt nauwelijks iets in betoogt. En wat erin staat is voor iedereen die de krant weleens leest bekende kost.

Griet op de Beeck – Gezien de feiten

De eerste twee boeken van Griet op de Beeck heb ik met veel genoegen gelezen. Genoegen is misschien niet het goede woord vanwege de zware thema’s in haar werk. De verhalenbundel ‘Gij nu’ vond ik een stuk minder sterk en haar daarop volgende roman ‘Het beste wat we hebben’ heb ik overgeslagen. Nu heeft zij het Boekenweekgeschenk mogen schrijven. Het formaat van 94 pagina’s dwingt de auteur er een lang verhaal of een korte roman van te maken. Op de Beeck is hier niet goed in geslaagd.

woensdag 7 maart 2018

Maurice Pons – Nachtpassagier

De Franse schrijver Maurice Pons is vrijwel onbekend in Nederland. Toen hij in 2016 overleed ging dat aan alle Nederlandse media voorbij. De boekenclub Schwob leest de beste onbekende boeken uit de wereldliteratuur. Pons staat op hun lijst met auteurs. Op de website is echter achter zijn naam geen verdere informatie te vinden. Maurice Pons leefde teruggetrokken in Normandië. Parijse vrienden, waaronder Georges Perec, zochten hem daar op. 

maandag 5 maart 2018

Wieslaw Mysliwski – De Horizon

‘De Horizon’ is het meest autobiografische boek van de Poolse schrijver Wiesław Myśliwski. Dit is de vierde roman, en wederom een dikke, die door Karol Lesman is vertaald naar het Nederlands. In het boek gaat Myśliwski terug naar zijn jeugd. De verhalen spelen zich eerst af op het platteland. Later wordt de kleine Piotr met zijn familie door het oprukkende front verdreven naar een kleine stad. Hier groeit hij op en ontmoet er zijn latere vrouw.

maandag 26 februari 2018

Thomas Heerma van Voss – De derde persoon

De titel voor deze verhalenbundel is uitstekend gekozen, net als het omslag met loerende ogen. Het doet denken aan het omslag van ‘De tranen der acacia’s’. In bijna al de zeven verhalen speelt het stiekem observeren een grote rol. Daarnaast gaan de verhalen over volwassen worden en vader-zoon verhoudingen.

vrijdag 23 februari 2018

Marieke Lucas Rijneveld – De avond is ongemak

Voor Jas is niet alleen de avond ongemak. Na de verdrinkingsdood van haar broer Matthies is het hele leven ongemak. Het gereformeerde boerengezin raakt ontwricht. De moeder wordt passief, de vader richt zich nog fanatieker dan voorheen tot God en Jas sluit zichzelf op in haar jas. Er mag niets naar buiten gaan. Zelfs haar poep wil zij binnenhouden. Maar het kwaad komt van binnenuit.

vrijdag 16 februari 2018

Vonne van der Meer – Brood zout wijn

Ik ken Vonne van der Meer van haar verhalen over Vlieland. Ik las de boeken ter plekke in een vakantiehuisje. Naast verhalen schrijft zij romans en toneel. Verhalen van haar hand zijn vertaald en verfilmd. Wat ik van haar ken behoort tot het luchtige genre. Nergens worden haar verhalen pijnlijk of tragisch. Dat geldt eveneens voor de bundel ‘Brood zout wijn’.

dinsdag 13 februari 2018

Midas Dekkers – Volledige vergunning

Midas Dekkers is bioloog. En hij houdt van sappige verhalen. Door zijn levenslange ervaring met het kroegwezen – zijn ouders hadden een café, hij groeide er in op – is hij de uitgelezen persoon om een boek te schrijven over het verdwijnen van het ouderwetse bruine café.

zaterdag 10 februari 2018

Tom Hofland – Lyssa

Tom Hofland is een jonge schrijver en programmamaker. ‘Lyssa’ is zijn succesvolle debuutroman. Naast dat het een mooi verteld tragisch liefdesverhaal is wordt het boek ook geprezen vanwege de afwijkende setting. De geschiedenis speelt in 1877 in het niet bestaand land, dat veel weg heeft van Rusland. Het verhaal doet negentiende-eeuws aan. Kortom, een opmerkelijk debuut.

woensdag 7 februari 2018

Thomas Heerma van Voss – De allestafel

‘De allestafel’ is het romandebuut van Thomas Heerma van Voss uit 2009. Deze tweede, herziene druk is uit 2015. In de korte roman vertelt hij het verhaal van de would-be schrijver Mark Oldinga. Mark transformeert van een in zichzelf gekeerde ellendige nietsnut tot een gevaarlijke gek.

zondag 4 februari 2018

Karel Capek - Meteoor

Karel Čapek was een beroemde Tsjechische schrijver. Hij leefde van 1890 tot 1938 en hij schreef onder andere sciencefiction. Hij en zijn broer bedachten het woord robot en in 1924 schreef hij een boek over een bom met enorme kracht. Je kunt er een voorspelling van atoombom in lezen. De roman ‘Meteoor’ is uit 1934 en werd vorig jaar vertaald in het Nederlands door Irma Pieper.

vrijdag 26 januari 2018

Anne-Fleur van der Heiden - Klaproos

‘Klaproos’ is het romandebuut van Anne-Fleur van der Heiden. Het boek vertelt het verhaal van Noor, een jonge vrouw die opgroeit in een gezin met verslaafde ouders. Haar biologische vader heeft zij nooit gekend. Haar moeder woont samen met Las. Dagelijks hebben zij hun portie heroïne nodig. Noortje woonde soms bij haar grootouders. Dat was niet altijd een verbetering. Haar oma was alcoholiste.

woensdag 24 januari 2018

Kira Wuck – De zee heeft honger

Kira Wuck oogstte veel succes met haar debuutbundel ‘Finse meisjes’ uit 2012. Op de achterflap van deze nieuwe bundel worden Remco Campert en Arnon Grunberg geciteerd. Zij lieten zich lovend over haar uit. De verwachtingen waren dus hoog gespannen.

donderdag 18 januari 2018

Martin Michael Driessen – De Pelikaan

Martin Michael Driessen is theateracteur en woonde lange tijd in Duitsland. Hij schreef een aantal redelijk succesvolle romans. ‘Pelikaan’ is zijn meest recente boek en het werd goed ontvangen. De roman deed mij vanaf de eerste pagina’s denken aan het werk van de Finse schrijver Arto Paasilinna: een dramatisch onderwerp op lichte toon gebracht met absurde humor.

dinsdag 16 januari 2018

Kreek Daey Ouwens – Oefening in het alleenlopen


Kreek Daey Ouwens debuteerde in 1991 met de bundel ‘Stokkevingers’. ‘Oefening in het alleenlopen’ is haar zevende bundel. Zij wisselt in haar werk vaak poëzie af met stukken proza. ‘Oefening in het alleenlopen’ is bovenal poëzie, maar de gedichten vormen een verhalende eenheid.

zondag 14 januari 2018

Charlotte Mutsaers – Harnas van hansaplast

‘Harnas van hansaplast’, wat een schitterende titel! Het boek gaf bij het uitkomen een hoop heisa. In de roman vertelt Mutsaers het verhaal van haar broer Barend. In 2001 werd hij dood in huis aangetroffen. Hij was een kluizenaar. Zijn huis - ook het ouderlijk huis van Charlotte en haar zus A. – lag vol met antiek, stripboeken, ongewassen kleding en pornotijdschriften. Over dit laatste had Mutsaers zich tijdens een interview nogal warrig uitgelaten. Zat er wel of geen kinderporno bij? De discussie liep hoog op. In hoeverre werden feit en fictie met elkaar vermengd?

zaterdag 13 januari 2018

Jeroen Olyslaegers – WIL

WIL is na Wij en Winst de derde roman van Jeroen Olyslaegers, waarvan de titel begint met een W. Zo’n flauwiteit kan voor mij een reden zijn om zijn boeken links te laten liggen. WIL werd alom geprezen. Het boek won in 2017 maar liefst vijf literaire prijzen. Bovendien hoorde ik van verschillende mensen dat je dit boek echt moest lezen. Ik heb er geen spijt van. Maar de opmerking dat het een combinatie is van het beste werk van Louis Paul Boon en ‘De donkere kamer van Damokles’ is overdreven.

zondag 7 januari 2018

Threes Anna – Paradijsvogel

Threes Anna is afkomstig uit Vlaardingen en werd bekend als theatermaker. Zij was artistiek leider van Dogtroep, maakt nu films en heeft sinds 2003 zeven romans geschreven. ‘Paradijsvogel’ uit 2016 is haar meest recente boek. Het verhaal gaat over Iris. Zij is getrouwd met een rijke Amerikaan en woont in een paradijselijk resort. Haar man overlijdt en zij blijft tot haar verrassing achter met een grote schuld. Het boek begint als een komedie, maar wordt al snel een tragedie.