Oek de Jong heeft nooit de behoefte gevoeld een rijbewijs te halen. Hij woont in Amsterdam, fietst veel en zijn vrouw heeft wel een rijbewijs. Toen zijn vrouw echter ziek werd besefte hij dat het toch handig zou zijn als hij kon autorijden. Dus besloot hij op 67-jarige leeftijd rijlessen te nemen. In Man zonder rijbewijs beschrijft hij de moeilijkheden die hij moest overwinnen om het papiertje te krijgen.
In 2021 verscheen van de Russische schrijver Osipov in het Nederlands de meesterlijke verhalenbundel De wereld is niet stuk te krijgen. Het boek werd een bestseller. Nu ligt alweer de tweede verhalenbundel in de winkel, Kilometer 101. De Nederlandse vertaling is van Yolanda Bloemen en Seijo Epema. Ik denk dat dit boek eveneens een succes zal worden. Osipov is het Poetin-regiem ontvlucht en woont tegenwoordig in Duitsland. Hij was onlangs in Nederland. In Boekhandel v/h Van Gennep mochten we hem verwelkomen.
Myrte Leffring is dichter. Zij publiceerde twee bundels, Om je schouders hang ik de nachten uit 2015 en De tere bloemen van het verstand uit 2016. De laatste jaren verscheen veel nieuw werk van haar in poëzietijdschriften en in bloemlezingen, maar velen keken uit naar een nieuwe bundel van haar hand. Uiteraard wist ik dat Myrte al enige tijd bezig was met een project waarin proza en poëzie samenkomen. Zij is hoofdredacteur bij Awater, het poëzietijdschrift waar ik de bureauredacteur van ben. Met WULK – Vallen & Opstaan heeft zij de belofte van iets nieuws ruim ingelost. Het tweeluik in proza en poëzie is een uniek boek geworden.
Voor het zomernummer (2022) van Awater schreef ik de volgende recensie:
Tsead Bruinja is een geëngageerd kunstenaar, maar hij presenteert zich niet te nadrukkelijk als zodanig. In de jaren 2019-2020 zette hij zich als Dichter des Vaderlands in om poëzie onder een divers publiek te verspreiden. Hij luisterde naar gewone mensen en maakte hen bijzonder door poëzie van hun levensverhalen te maken. Voor de bundel Springtij (2020) voerde hij gesprekken met tbs’ers. Eenzelfde soort documentairepoëzie is te vinden in zijn nieuwste tweetalige bundel Ynbêde / Ingebed.
Na een reis om de wereld in 80 bomen en 80 planten is het nu de beurt aan de vogels. De vorige twee boeken las ik met veel plezier. De combinatie tussen biologie en cultuurhistorische achtergronden maakten de boeken bijzonder. In dit vogelboek gaat het vooral om de vogels, niet om de mens. Zowel de auteur als de tekenaar zijn anders dan bij de eerdere twee boeken. Het concept is hetzelfde. Iedere vogel wordt in één of twee pagina’s besproken en met prachtige en vaak nauwkeurige illustraties verlevendigd.
Na het lezen van de laatste twee romans van Peter Terrin had ik zin een oudere roman van hem te lezen. De bewaker uit 2009 kreeg lovende kritiek en werd genomineerd voor de Libris Literatuur Prijs. Veel kenmerken uit zijn latere werk zitten ook in dit boek. Terrin gebruikt geen plaats- of tijdsaanduidingen. De weinige personages leven in een claustrofobische wereld en zijn gericht op één bepaald ding. Hij bouwt een geheimzinnige sfeer op die veel vragen oproept, maar hij geeft geen antwoorden. Daarbij is het hele boek geschreven in de tegenwoordige tijd.
De meest interessante delen van de Volledige Werken van Willem Frederik Hermans zijn de vier met ongebundeld werk. Dit tweede deel bevat stukken uit de periode 1952-1979. Het is een breed tijdvak waarin zijn belangrijkste werken tot stand kwamen, o.a. schreef hij zijn twee bekende romans De Donkere kamer van Damokles (1958) en Nooit meer slapen (1966). Hij kreeg in deze periode ruzie met Van Oorschot, hield zich intensief bezig met wat later de affaire Weinreb zou heten, hij verliet de universiteit in Groningen en hij verhuisde naar Parijs, waar hij als Age Bijkaart de Nederlandse samenleving becommentarieerde. Al deze zaken komen nauwelijks in dit deel aan bod omdat het meeste wat hij erover schreef in boekvorm is verschenen.
Daniël Vis is dichter en heeft drie bundels op zijn naam staan. In 2021 won hij de Frans Vogel Poëzieprijs, een aanmoedigingsprijs voor jonge dichters. Hij schreef daarop zijn debuutroman Een woelend lichaam. De korte roman is geschreven in de ik-vorm. Het verhaal gaat over een jongen die als puber zijn moeder verliest en later in zijn leven hiermee worstelt. Het verhaal heeft vaart en Vis schrijft sterke dialogen.
Willemijn Kranendonk is schrijver en dichter. Zij schreef columns voor Awater en dit jaar kwam er een kinderboek van haar uit. De Geliefden is haar debuutroman. Het verhaal gaat over twee vrouwen van half zestig die terugkijken op hun leven. Veertig jaar geleden hadden zij een intense relatie. Jacqueline was zakenvrouw en is net met pensioen. De alternatieve Rosa woonde op veel plekken in Europa en wilde zo duurzaam mogelijk leven. Zij is terug in Nederland en is van plan hier te blijven.
De gebeurtenis (2022) is de tiende roman van de Vlaamse auteur Peter Terrin. Het boek telt tien hoofdstukken. Dit heeft waarschijnlijk niets te betekenen maar bij Terrin weet je dat nooit. Na het lezen van de roman zie je overal verbanden, ook als deze er door de schrijver niet zelf zijn ingelegd. De tien hoofdstukken dragen ieder als titel de hoofdpersoon van dat hoofdstuk.
Peter Terrin is een schrijver waar ik soms moeilijk vat op krijg. Al het blauw is het tweede boek dat ik van hem lees. Het was een bijzondere leeservaring, maar zijn manier van schrijven, vooral tonen en niets uitleggen, roept vragen op. Zijn verhalen hebben een spannend element, maar een echte ontknoping - hoe zit het nu precies in elkaar? - ontbreekt. Dat is ook meteen de kracht van zijn boeken. Je blijft er naderhand nog lang aan terugdenken.
Er verschijnen de laatste jaren nogal wat geschiedenisboeken die een breed perspectief bieden. Dergelijke boeken hebben woorden als wereldgeschiedenis in de titel. Ik zag dat er onlangs ook een Wereldgeschiedenis voor Dummies is verschenen. The dawn of everything heeft als ondertitel A new history of humanity. De auteurs hebben de lat hoog gelegd. Het boek verscheen in oktober 2021. Zij werkten er tien jaar aan. Een van de auteurs, David Graeber, overleed drie weken nadat het manuscript af was.
