Aaf Brandt Corstius – Gun iedere kabouter zijn eigen muts

Ik luister geregeld naar de podcast van Aaf en Lies. Zij praten over hun dagelijkse beslommeringen en kunnen hier heerlijk over doorzeuren. De combinatie Aaf en Marc-Marie vond ik ook geslaagd, maar Marc-Marie met Isa werkt niet. Moeilijk te zeggen waar het precies in zit. Chemie noemen ze dat, geloof ik. In deze recente bundel stukjes herken je veel van wat Aaf Brandt Corstius in de podcast bespreekt, in ieder geval is de lichte toon hetzelfde. In Gun iedere kabouter zijn eigen muts bespreekt zij wijze lessen voor het dagelijkse leven. 

 

Michel Houellebecq – Vernietigen

 

De nieuwste roman van Houellebecq kwam bijna een jaar geleden uit in de Nederlandse vertaling van Martin de Haan, de vaste vertaler van Houellebecq. De roman kreeg in eerste instantie geen razend enthousiaste kritieken en er was gedoe over een seksfilm waar de schrijver in optrad en waar hij wel of niet toestemming voor gegeven had om te vertonen. De omvang van de roman, bijna zeshonderd pagina’s, weerhield mij er ook van om het boek meteen te gaan lezen, maar het bleek uiteindelijk de uitwerking van een echte Houellebecq op mij te hebben, dat wil zeggen dat ik werd gegrepen door het verhaal en wilde blijven lezen.

 

Miek Zwamborn – Onderling

 

Miek Zwamborn is schrijver en beeldend kunstenaar, en haar werk getuigt van een enorme drang om te onderzoeken. Een eerdere roman van haar speelde op een kraaneiland, waar zij de enige vrouw was te midden van tweehonderd mannen. In dat boek ging het haar om het isolement en wat er zich afspeelt in een begrensde ruimte. Sinds 2017 woont Zwamborn op het Schotse eiland Mull en onderzoekt zij op alle mogelijke manieren haar omgeving. Onderling is een verslag hoe zij met natuurlijke middelen overleeft, maar zij schrijft ook over biologie, geologie, geschiedenis en meer. 

Mette Maria van Dijk - Mimosa

 

Dit debuut van de jonge schrijfster Mette Maria van Dijk veroorzaakte bij verschijnen enige ophef, voornamelijk vanwege een citaat op de achterflap van het boek; “Maria is student aan een kunstacademie. Ze vraagt haar ouders een appartement voor haar te kopen in de Bijlmer, waar ze graag met gangsters naar bed gaat.” Op de eerste pagina lees je dat het gaat om zwarte buurmannen waarmee zij naar bed wil en dat zij niet haar ouders maar haar moeder vraagt een huis te kopen. Bij uitgeverij Prometheus hoopte men waarschijnlijk dat een relletje de verkoop zou opdrijven. Een columniste kraakte het boek af vanwege de racistische vooroordelen en het clichématige verhaal. De schrijfster werd bedreigd en radiozender FunX riep haar ter verantwoording, zonder helemaal te begrijpen dat het boek een roman is.

 

J.J. Voskuil – Bijna een man. Dagboeken 1939-1955

Begin november begon ik in dit eerste deel van de dagboeken van Voskuil (1926-2008). Dat zegt al iets over wat ik vond van de ruim 650 pagina’s tekst. Bij het verschijnen van ieder deel van Het Bureau spoedde ik mij eind jaren negentig naar de boekwinkel om de honderden pagina’s in een paar dagen te verslinden. Dit dagboek, inmiddels zijn er nog twee delen verschenen, is anders van stijl, maar ook niet zo anders dat je de schrijver van Het Bureau er niet meer in herkent. Wat het dan precies maakt dat ik soms nauwelijks door de tekst heen kwam is mij niet helemaal duidelijk. Ligt het aan mijn smaak die misschien is veranderd of is Voskuils dagboek gewoon niet zo erg geslaagd en had het beter onuitgegeven kunnen blijven?

 

Rob van Essen – Ik kom hier nog op terug

 

Vlak voor het einde van het jaar las ik een van de beste Nederlandse romans van 2023. Ik ben een liefhebber van het werk van Rob van Essen en Ik kom hier nog op terug is een meesterlijke roman. De hoofdpersoon Rob Hollander studeerde in de jaren tachtig van de vorige eeuw filosofie in Amsterdam, maar gaf de studie na enige tijd op. Hij heeft geen contact meer met zijn medestudenten. Later is hij journalist en werkt hij aan een artikel over waar zijn medestudenten zijn terecht gekomen in de maatschappij. Hij komt in contact met Icks, die hem uitnodigt naar Los Angeles te komen. Daar krijgt hij het aanbod om terug te reizen in de tijd.

 

Kees ’t Hart – Teatro Olimpico

 

Teatro Olimpico uit 2015 is een wat andere roman dan ik van Kees ’t Hart gewend ben. Het verhaal is weliswaar, zoals in al zijn proza geschreven vanuit een ik-figuur en de setting is zoals gewoonlijk weer bijzonder, maar het was nadrukkelijk zijn bedoeling om een geestig verhaal te schrijven. Twee theatermakers uit Den Haag, de verteller Kees en zijn vriend Hein, worden gevraagd om hun stuk over Rousseau in het Italiaanse Teatro Olimpico op te voeren. Zij stemmen natuurlijk in en gaan aan de slag, maar voordat de opvoering kan plaatsvinden moeten er de nodige hobbels genomen worden. Bijna alles gaat mis.

 

Aart Hoekman – Mag de sirene aan?

 

Op 30 juli 2020 stierf Maarten Biesheuvel. Zijn vrouw Eva, waar hij zestig jaar mee samen was geweest, was anderhalf jaar ervoor doodgegaan. Aart Hoekman kende Maarten veertig jaar en bezocht hem de laatste jaren van zijn leven veelvuldig. “Jij moet m’n biografie schrijven. Je weet toch alles van me?” zei Maarten tegen hem. Mag de sirene aan? is geen biografie geworden, maar een liefdevol boekje waarin Hoekman laat zien hoe het de laatste jaren van zijn vriend verging. Biesheuvel is zelf veel aan het woord. Hoekman maakte opnamen van de verhalen die Biesheuvel hem over zijn leven vertelde. “Onthoud dat apparaatje het allemaal wel?”

 

Rob van Essen – Februari

Bij uitgeverij Das Mag verscheen een reeks van twaalf boekjes, waarin twaalf Nederlandse en Vlaamse schrijvers een verhaal over een maand schreven. Rob van Essen kreeg de maand februari toebedeeld, of misschien koos hij hier zelf voor. Het is in ieder geval de rottigste maand van het jaar, waarbij de verteller zelfs de vraag opwerpt of het wel een maand is en niet een verdwaald einde van een jaar. 

Kees ’t Hart en Maarten ’t Hart – De toetssteen

 

Kees ’t Hart en Maarten ’t Hart delen niet alleen hun achternaam, zij zijn ook bijna even oud, zijn beiden hartstochtelijke lezers en zij delen een passie voor Vestdijk. In januari 2020 stelde Maarten voor om een briefwisseling te beginnen over Vestdijk. Kees was meteen enthousiast. Dit leidde in acht maanden tijd tot zevenenzestig brieven die voornamelijk over Vestdijk gaan, maar ook over andere literatuur, filosofie en klassieke muziek. De geestdrift in hun brieven over alles wat zij gelezen hebben werkt aanstekelijk. Ik heb meteen een paar titels van Vestdijk genoteerd, die ik nog moet lezen.

 

Kees ’t Hart – Hotel Vertigo

 

Hotel Vertigo is een roman uit 2012. Vincent van Zandt is een gepensioneerde architect die San Francisco bezoekt. Hij is hier voor het eerst terug sinds hij er in 1957 als een scholier via een uitwisselingsproject voor een paar maanden verbleef. Hij logeert in Hotel Vertigo, waarmee het verband met Hitchcock meteen is gelegd. Hier nam de regisseur enkele scènes op voor zijn film Vertigo. Vincent maakte als zeventienjarige deel uit van de zogenaamde second unit en was betrokken bij opnames in het hotel. 

Kees ’t Hart – Pleidooi voor pulp

Onlangs las ik twee dichtbundels van Kees ’t Hart en ben ik mij in zijn werk gaan verdiepen. Er ligt een stapeltje boeken klaar om te lezen. Hoewel ik vroeger wel eens wat van Kees ‘t Hart heb gelezen is het opmerkelijk dat ik hem niet eerder heb ontdekt, want alles wat ik van hem lees bevalt mij heel erg. Zelfs zijn briefwisseling met Maarten ’t Hart over Vestdijk heb ik destijds links laten liggen. Vreemd, want ik heb bijna alles van Maarten ’t Hart gelezen en ik houd erg van het werk van Vestdijk. Vandaag dus het boek getiteld Toetssteen meteen tweedehands besteld. Pleidooi voor pulp is non-fictie; de manier van schrijven van Kees ’t Hart in dit boek is even prettig als in zijn romans en verhalen.